ተንዳሆ ስኳር ፋብሪካ

በአዋሽ ተፋሰስ ዝቅተኛ አካባቢ በአፋር ክልል በ25 ሺ ሄክታር መሬት ላይ የሚለማ የሸንኮራ አገዳን በግብዓትነት የሚጠቀመው የተንዳሆ ስኳር ፋብሪካ ከአዲስ አበባ በ670 ኪሎ ሜትር ርቀት ላይ ይገኛል፡፡ በግዙፍነቱ እና በተሻለ ዘመናዊ ቴክኖሎጂ ተጠቃሚነቱ ጭምር ከሌሎቹ ነባር ስኳር ፋብሪካዎች የሚለየው ይህ ፋብሪካ ከሀገሪቱ መዲና አዲስ አበባ በስተምስራቅ ወደ ጅቡቲ የሚወስደውን መንገድ ተከትሎ ከጅቡቲ ወደብ በ300 ኪ.ሜ ርቅት ላይ ይገኛል፡፡ ይህ ምቹ ሁኔታም ወደፊት የፋብሪካውን ምርት ወደ ውጭ ለመላክ ከፍተኛ ጠቀሜታ ይኖረዋል፡፡

በ1998 ዓ.ም. የፕሮጀክት ሥራው የተጀመረው የግዙፉ የተንዳሆ ስኳር ፋብሪካ ይዞታ በሚሌ፣ በዱብቲ፣ በአሳኢታ እና በአፋምቦ ወረዳዎች ውስጥ ይገኛል፡፡ OIA (Overseas Infrastructure Alliance) በተባለ የህንድ ኩባንያ የተገነባው ይህ የመጀመሪያው ምዕራፍ ፋብሪካ የሙከራ ምርት ከጀመረበት ጥቅምት 2007 ዓ.ም. አንስቶ በመደበኛ የምርት ሂደት ውስጥ ይገኛል፡፡

ፋብሪካው ሙሉ የማምረት አቅሙ ላይ ሲደርስ በቀን 13 ሺ ቶን አገዳ በመፍጨት በዓመት 3 ሚሊዮን ኩንታል የሚጠጋ ስኳር ያመርታል ተብሎ ይጠበቃል፡፡

 በተጨማሪም ፋብሪካው በሙሉ አቅሙ ማምረት ሲጀምር ከሚያመነጨው 60 ሜጋ ዋት የኤሌክትሪክ ኃይል ውስጥ 38 ሜጋ ዋቱን ለብሔራዊ የኃይል ቋት በማስገባት እንዲሁም 31 ሚሊዮን ሊትር ያህል ኤታኖል በማምረት ዘርፈ ብዙ ኢኮኖሚያዊ ጠቀሜታውን እንደሚያረጋግጥ ይታመናል፡፡

ለመጀመሪያው ምዕራፍ ፋብሪካ በ25 ሺ ሄክታር መሬት ላይ ከሚለማ የሸንኮራ አገዳ ውስጥ 25 ሺ ሄክታሩ የሚለማው በፋብሪካው ሲሆን፣ ቀሪው መሬት ደግሞ በአካባቢው በሚገኙ አገዳ አብቃይና አቅራቢ አርብቶ አደሮች (አውትግሮወር) የሚለማ ነው፡፡

የአገዳ ልማቱ በመከናወን ላይ የሚገኘው በአዋሽ ወንዝ ላይ በተገነባው የተንዳሆ ግድብ አማካይነት ነው፡፡  ከ1.86 ቢሊዮን ሜትር ኩብ ውሃ በላይ የመያዝ አቅም ያለው ይህ ግድብ 60 ሺ ሄክታር መሬት እንደሚያለማ ይጠበቃል፡፡

ፋብሪካው በመስኖ የሚለማ መሬት ለአካባቢው አርብቶ አደሮች በማመቻቸቱም አርብቶ አደሩ ወደ ከፊል አርሶ አደርነት መሸጋገር የቻለበት ምቹ ሁኔታ ተፈጥሮ ተጠቃሚ መሆን ጀምሯል፡፡

  የመስኖ መሠረተ ልማት ግንባታ

  • ከ42 ኪ/ሜ በላይ የዋና ቦይና ተያያዥ ስትራክቸሮች ግንባታ ተከናውኗል፤
  • 22,835 ሄ/ር መሬት ውሃ ገብ ተደርጓል፤

የአገዳ ልማት

  • 17,683 ሄክታር መሬት በአገዳ ተሸፍኗል፤

የቤቶች ግንባታ

  • 8,997 የመኖሪያ ቤቶች እና 146 አገልግሎት መስጫ ብሎኮች ተገንብተው አገልግሎት እየሰጡ ናቸው፤

የማኀበረሰብ ተጠቃሚነት

ፕሮጀክቱ ከተጀመረ ጊዜ አንስቶ በፕሮጀክቱ፣ በኮንትራክተሮች እንዲሁም በጥቃቅንና አነስተኛ ኢንተርፕራይዞች አማካይነት 77,035 ለሚሆኑ ዜጎች በቋሚ፣ በኮንትራትና በጊዜያዊነት የሥራ ዕድል ተፈጥሮላቸዋል፡፡ 84 የጥቃቅንና አነስተኛ ኢንተርፕራይዞችም ተደራጅተዋል፡፡

እንዲሁም በአካባቢው የሚገኙ አርብቶ አደሮችን የልማቱ ተሳታፊና ተጠቃሚ ለማድረግ በዱብቲ 1,667 አባላት ያሏቸውና ህጋዊ ሰውነት ያገኙ 16 የሸንኮራ አገዳ አምራቾች መሰረታዊ የህብረት ሥራ ማህበራት ከፋብሪካው ጋር በአውትግሮወር ሞዳሊቲ ትስስር በመፍጠር ሸንኮራ አገዳ በማምረት ላይ ይገኛሉ፡፡ ለህብረተሰቡ ተሳትፎ እና የልማት ሥራዎች በስኳር ኮርፖሬሽን 1.60 ሚሊዮን ብር ወጪ ተደርጓል፡፡

Related posts

Leave a Comment

8 − six =